İtalya’dan İngiltere’ye “Bencillik duvarlarını yıkın”

İtalya Savunma Bakanı Guida Crusetto, İngiltere’nin öncülüğünde yürütülen savaş uçağı projesinde yeterli şeffaflık sağlanmadığını söyledi. Crusetto, teknoloji paylaşımında bencillik yapıldığını belirterek İngiltere’yi daha açık davranmaya çağırdı. İngiltere ise ortaklık vurgusu yaptı.

İtalya’dan İngiltere’ye teknoloji eleştirisi: Şeffaf olun

İtalya Savunma Bakanı Guida Crusetto, İngiltere’nin liderliğinde yürütülen Yeni Nesil Savaş Uçağı Geliştirme Programı hakkında dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Bakan Crusetto, İngiltere’yi teknoloji paylaşımında yetersiz şeffaflıkla suçladı ve “bencillik duvarlarını yıkmaya” davet etti.

Üçlü işbirliğinde çatlak mı var?

İtalya, Birleşik Krallık ve Japonya’nın birlikte yürüttüğü Küresel Muharip Hava Programı (Global Combat Air Program – GCAP), 6. nesil savaş uçağı üretimini hedefliyor. Bu projeyle 2035 yılına kadar dünyanın en ileri teknolojisine sahip savaş uçağının geliştirilmesi amaçlanıyor.

Ancak Crusetto’ya göre, bu ortaklıkta herkes eşit değil.

“Artık kimsenin birinci ya da ikinci sınıf olarak görülmesi ve eski mirasları savunmak istemesi mümkün değil.”
“Bazı bencillik duvarlarını yıkmak gerekiyor. İtalya bu duvarları tamamen yıktı. Japonya neredeyse tamamen. Bana kalırsa Birleşik Krallık çok daha isteksiz.”

İngiltere’den yanıt: Ortaklık güçlü

Crusetto’nun sözlerine ilişkin açıklama yapan İngiltere Savunma Bakanlığı, programı “ortak girişimlerin gücünün simgesi” olarak tanımladı. Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

“Geliştirdiğimiz teknolojiler ve birlikte inşa ettiğimiz kabiliyetler bilim ve mühendisliğin en ileri noktasındadır. Ortaklaşa olarak dünyanın en gelişmiş savaş uçaklarından birini gökyüzüne taşıyacağız.”

İngiltere, Crusetto’nun işaret ettiği gibi hangi teknolojileri paylaşmadığına dair bir bilgi vermedi.

Suudi Arabistan da programa dahil olabilir

İtalya, projenin Avrupa dışına açılması gerektiğini savunarak Suudi Arabistan’ın katılımını destekliyor. Crusetto, Riyad’ın programa dahil edilmesinin savunma işbirliği açısından örnek bir adım olacağını belirtti:

“Suudi Arabistan teknolojik gelişime ihtiyaç duyuyor ve bizim üç ülkemizden daha fazla kaynağa sahip.”

İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani de bu ihtimali doğruladı ve Suudi Arabistan’ın katılımının “ciddi bir olasılık” olduğunu söyledi.

Projenin teknik detayları neler?

Küresel Muharip Hava Programı, Aralık 2022’de başlatıldı. Ortak şirketin hisseleri İngiltere’den BAE Systems, İtalya’dan Leonardo ve Japonya’dan Aircraft Industrial Enhancement Corporation arasında eşit olarak (%33,3) paylaşılacak.

Programın öne çıkan özellikleri şöyle:

• 6. nesil savaş uçağı teknolojisi

• Gelişmiş yapay zeka ve sensör sistemleri

• Ağ merkezli savaş kabiliyeti

• Düşük radar görünürlüğü

• Yüksek manevra yeteneği

Savunma sanayiinde kartlar yeniden mi dağıtılıyor?

İtalya’nın açıklamaları, savunma alanındaki küresel işbirliklerinde “eşitlik ve paylaşım” konularının daha da öne çıkacağına işaret ediyor. İngiltere’nin teknoloji paylaşımı konusunda atacağı adımlar, programın geleceğini şekillendirebilir.