Karal: Fiyat Farkları Sadece Piyasa Değil
DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Hasan Karal, üreticiler ile tüketiciler arasındaki fiyat farklılıklarını Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı.
TZOB verilerine göre nisan ayında havuçta yüzde 256, marulda yüzde 230, kuru soğanda yüzde 222, kuru fasulyede yüzde 219, nohutta ise yüzde 216 oranında üretici-market fiyat farkı oluştuğunu hatırlatan Karal, ocak ayında ise bu farkın limonda yüzde 597, patateste yüzde 379 gibi oranlara ulaştığını söyledi. Bu uçurumun sadece piyasa koşulları ile açıklanamayacağını belirten Karal, zincirin bir yerinde “fırsatçılık” ve “spekülasyon” olduğuna dair ciddi bir kanaat oluştuğunun altını çizdi.
Üreticiden yok pahasına alınan ürünlerin, raflarda tüketiciye 5-6 kat fiyatla satılmasının kabul edilemez olduğunu vurgulayan Karal, “Girdi maliyetleri, enerji ve nakliye giderlerindeki artışlar belli oranlarda anlaşılabilir olsa da üreticiden 5-6 katı fiyata tüketiciye sunulan ürünlerin varlığı, adeta tarım sektörünü sabote eden bir sistemin mevcudiyetini düşündürmektedir. Gıdada yaşanan bu fiyat uçurumu, sadece ekonomik değil, sosyal bir sorundur. Bu nedenle üreticiye hakkını teslim edecek, tüketiciye nefes aldıracak fiyatı sağlayacak adil ve sürdürülebilir bir tarım ve ticaret sisteminin tesisi kaçınılmaz hale gelmiştir. Bu konuda atılacak adımlar artık ertelenmemelidir.” şeklinde konuştu.
Milletvekili Karal, önergesinde şu sorulara yanıt verilmesini istedi:
"Üretici ile market arasındaki uçurumun bu denli büyümesinin temel sebepleri nelerdir?
Tarım ürünlerinin tarladan sofraya ulaşırken geçtiği aracılık zinciri hangi halkalardan oluşmaktadır? Bu zincirin hangi noktalarında fiyatlar en çok katlanmaktadır?
Aracılık faaliyetleri ile spekülatif fiyat oluşumları arasında herhangi bir denetim mekanizması işletilmekte midir?
Tarlada yok pahasına alınan ürünler, markette astronomik fiyatlara satılırken hem üretici hem tüketici mağdur edilmektedir. Bu iki kesimi korumaya yönelik yeni bir düzenleme ya da destek modeli çalışması yapılmakta mıdır?
Tarımsal ürünlerin kooperatifler ve doğrudan satış noktaları aracılığıyla vatandaşa ulaştırılmasına dönük Bakanlığınızın planladığı yeni uygulamalar var mıdır?
Bu fahiş fiyat farklılıklarının giderilmesi için marketlere yönelik bir tavan fiyat ya da kar marjı sınırlaması planlanmakta mıdır?
Hal yasası ve toptancı halleriyle ilgili yeni bir revizyon gündeminizde midir? Bu alandaki yapısal sıkıntılar nasıl giderilecektir?”
(Hibya)
